ज्ञान, संस्कार र मार्गदर्शनप्रति कृतज्ञता व्यक्त गर्ने विशेष दिन
काठमाडौं, साउन — आज हिन्दू, बौद्ध तथा जैन धर्मावलम्बीहरूले श्रद्धा, भक्ति र सम्मानका साथ गुरु पूर्णिमा मनाइरहेका छन्। आषाढ शुक्ल पूर्णिमाका दिन मनाइने यो पर्वलाई गुरुबाट प्राप्त ज्ञान, शिक्षा, संस्कार र जीवन मार्गदर्शनप्रति कृतज्ञता व्यक्त गर्ने अवसरका रूपमा लिइन्छ।
सनातन परम्पराअनुसार आजकै दिन महर्षि वेदव्यासको जन्म भएको विश्वास गरिन्छ। वेद, महाभारत तथा विभिन्न पुराणहरूको संकलन र रचनामा महत्वपूर्ण योगदान दिएका कारण उहाँलाई ‘आदि गुरु’का रूपमा सम्मान गरिन्छ। यसै कारण गुरु पूर्णिमालाई व्यास पूर्णिमा पनि भनिन्छ।
देशभरका विद्यालय, क्याम्पस, गुरुकुल, मठ–मन्दिर तथा धार्मिक संस्थाहरूमा विशेष पूजा, सम्मान कार्यक्रम तथा प्रवचन आयोजना गरिएको छ। विद्यार्थीहरूले आफ्ना शिक्षक तथा गुरुजनप्रति सम्मान व्यक्त गर्दै आशीर्वाद लिने परम्परा रहेको छ।
बौद्ध धर्मावलम्बीहरूका लागि पनि गुरु पूर्णिमा विशेष महत्वको दिन हो। भगवान बुद्धले ज्ञान प्राप्तिपछि सारनाथमा आफ्ना पाँच शिष्यलाई पहिलो धर्मदेशना दिएको दिनको स्मरणमा पनि यो पर्व मनाइन्छ।
धार्मिक तथा सांस्कृतिक जानकारहरूका अनुसार गुरु केवल शिक्षा दिने व्यक्ति मात्र नभई सही बाटो देखाउने, नैतिक मूल्य सिकाउने र व्यक्तित्व निर्माण गर्ने मार्गदर्शक हुन्। आधुनिक समाजमा पनि शिक्षक, अभिभावक तथा जीवनमा सकारात्मक प्रभाव पार्ने सबै व्यक्तिलाई गुरुका रूपमा सम्मान गर्ने परम्परा बढ्दै गएको छ।
यस अवसरमा राष्ट्रपति, प्रधानमन्त्री, विभिन्न राजनीतिक दलका नेताहरू, शैक्षिक संस्था तथा सामाजिक संघसंस्थाहरूले शुभकामना सन्देश जारी गर्दै गुरुहरूको योगदानको उच्च सम्मान गरेका छन्। देशभरका धार्मिक स्थलहरूमा भक्तजनको उपस्थितिसमेत उल्लेखनीय रहेको छ।
गुरु पूर्णिमाले ज्ञान, अनुशासन, संस्कार र मानवताको महत्वलाई उजागर गर्दै गुरु–शिष्य सम्बन्धलाई अझ सुदृढ बनाउने विश्वास गरिएको छ।
